Đăng bởi Babuki JSC vào Tháng Tư 13, 2021

Sáp nhập & mua lại  là một quá trình có nhiều bước và thường có thể mất từ 6 tháng đến vài năm để hoàn thành. Trong các giao dịch sáp nhập & mua lại thường có hai loại người mua: chiến lược và tài chính.

  • Người mua chiến lược trong sáp nhập & mua lại là các công ty thường là đối thủ cạnh tranh trực tiếp hoặc các công ty hoạt động trong các ngành liên quan, như vậy công ty mục tiêu sẽ phù hợp với hoạt động kinh doanh cốt lõi của công ty mua lại.
  • Người mua tài chính trong sáp nhập & mua lại là người xuất vốn để mua lại cổ phần của công ty bán, nhưng không trực tiếp vận hành công ty mua lại. Người mua tài chính thường sẽ sử dụng hình thức vay nợ để tài trợ cho việc mua lại, thực hiện giao dịch mua lại với đòn bẩy tài chính (LBO – Leveraged Buyout).

Dù là loại nào, bên mua cũng phải trải qua các bước giống nhau để tiến hành thương vụ sáp nhập & mua lại. Bài viết đưa ra bức tranh tổng quát về 10 bước quan trọng trong quy trình sáp nhập & mua lại của bên mua.

Những hướng dẫn về quy trình mua bán sáp nhập M&A

Phát triển chiến lược sáp nhập & mua lại

Điều đầu tiên người mua cần làm là lên chiến lược về cách họ sẽ thực hiện thương vụ sáp nhập & mua lại. Bên mua cần xác định những gì muốn đạt được từ thương vụ này, mục đích kinh doanh là gì (ví dụ: mở rộng dòng sản phẩm hay tiếp cận với thị trường mới).

Ngoài ra còn cần xem xét các điều kiện thị trường hiện tại, tình hình tài chính của công ty và đưa ra dự đoán trong tương lai.

Đặt tiêu chí tìm kiếm mục tiêu

Khi đã xác định mục tiêu của việc sáp nhập & mua lại, hãy đưa ra các tiêu chí để lựa chọn các mục tiêu tiềm năng.

Công ty này nên có những gì? Xem xét quy mô công ty, tình hình tài chính (tỷ suất lợi nhuận), sản phẩm hoặc dịch vụ được cung cấp, cơ sở khách hàng, văn hóa và bất kỳ yếu tố nào khác phù hợp với công ty với tư cách là người mua.

Bên mua sẽ xem xét kỹ hơn tất cả các yếu tố này trong các giai đoạn định giá và thẩm định. Nhưng điều quan trọng là phải đặt tiêu chí chung ngay từ đầu, để không phải lãng phí thời gian cho các ứng cử viên dưới mức tiêu chuẩn.

Tìm kiếm các mục tiêu tiềm năng

Sau khi đặt tiêu chí, bên mua có thể bắt đầu tìm kiếm các công ty mục tiêu lý tưởng. Ở giai đoạn này, với thông tin có sẵn, công ty sử dụng các tiêu chí tìm kiếm đã xác định ở bước 2 để tìm kiếm, và thực hiện đánh giá ngắn gọn về các mục tiêu tiềm năng.

Bắt đầu lập kế hoạch mua lại

Người mua liên hệ với các công ty đáp ứng các tiêu chí tìm kiếm của mình và có tiềm năng cung cấp giá trị tốt (thường chỉ có một hoặc hai). Mục đích của các buổi trò chuyện ban đầu là để có thêm thông tin và để xem khả năng sáp nhập & mua lại công ty mục tiêu như thế nào.

Là người mua, bạn nên gửi thư bày tỏ ý định (letter of intent – LOI) hoặc lời giới thiệu, trong đó thể hiện sự quan tâm đến việc thực hiện thương vụ sáp nhập & mua lại; và cung cấp một bản tóm tắt về thỏa thuận đề xuất. 

Tại thời điểm này, mọi đề xuất nên ở mức cao, vì nó có thể thay đổi sau này. Ngoài việc bắt đầu cuộc trò chuyện với công ty mục tiêu, gửi LOI cũng là một cách tốt để có thêm thông tin hữu ích để sử dụng trong định giá.

Thực hiện phân tích định giá

Đây là một trong những bước quan trọng nhất trong quy trình sáp nhập & mua lại. Ở đây, công ty mục tiêu cung cấp cho người mua thông tin quan trọng về hoạt động kinh doanh của mình – cụ thể là tài chính – để người mua có thể đánh giá giá trị của nó, với tư cách là một công ty độc lập, cũng như là một ứng viên tiềm năng.

Ngoài phân tích tài chính, cũng phải xem xét sự phù hợp về văn hóa, các điều kiện bên ngoài có thể ảnh hưởng đến sự thành công của thỏa thuận, thời gian và các hình thức hợp đồng khác.

Tốt nhất, bên mua nên tạo ra nhiều mô hình định giá có thể giúp đưa ra quyết định có nên theo đuổi thỏa thuận hay không. Hầu hết các công ty thường thuê tư vấn bên ngoài để thực hiện (hoặc hỗ trợ) định giá.

Bạn cũng có thể xem xét thực hiện phân tích SWOT (điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và nguy cơ) đối với công ty mục tiêu. Tải mẫu phân tích SWOT tại đây để ghi lại tất cả các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định của bạn.

sáp nhập & mua lại

Đàm phán và ký thỏa thuận

Bên mua sử dụng các mô hình định giá để tạo một thỏa thuận ban đầu, sau đó trình bày thỏa thuận đó cho công ty mục tiêu. Tiếp theo, hai bên sẽ bước vào giai đoạn đàm phán. Sau khi đề nghị ban đầu được đưa ra, hai công ty có thể đàm phán các điều khoản chi tiết hơn. Thỏa thuận được hoàn tất sau khi cả hai bên đồng ý và ký thỏa thuận.

Thẩm định

Trong sáp nhập & mua lại, thẩm định (due diligence) đề cập đến các đánh giá được thực hiện để đảm bảo mọi chi tiết đều ổn thỏa trước khi hoàn tất giao dịch.

sáp nhập & mua lại

Thẩm định là một quá trình đầy đủ bắt đầu khi lời đề nghị đã được chấp nhận. Thẩm định nhằm xác nhận hoặc sửa chữa đánh giá của bên mua về giá trị của công ty mục tiêu bằng cách kiểm tra và phân tích chi tiết mọi khía cạnh của hoạt động của công ty mục tiêu – các số liệu tài chính, tài sản và nợ, khách hàng, nhân lực, …

Hợp đồng mua bán

Giả sử sự thẩm định được hoàn thành mà không có vấn đề lớn hoặc lo ngại nào phát sinh, bước tiếp theo là thực hiện hợp đồng mua bán cuối cùng; các bên sẽ đưa ra quyết định cuối cùng về loại hợp đồng sáp nhập & mua lại, cho dù đó là mua tài sản hay mua cổ phần.

Khi tất cả các bên liên quan ký các hợp đồng này, thỏa thuận được coi là hoàn tất.

Tạo chiến lược tài chính cuối cùng

Mặc dù bên mua đã thực hiện phân tích và tạo ra một chiến lược xoay quanh vấn đề tài chính, vào thời điểm này, vẫn có thể phải điều chỉnh khi hợp đồng sáp nhập & mua lại cuối cùng đã được ký kết.

Tất nhiên, người mua sẽ tìm hiểu các lựa chọn tài chính cho thỏa thuận trước đó, nhưng các chi tiết tài chính thường đi kèm với nhau sau khi thỏa thuận mua bán được ký kết.

Bắt đầu tích hợp

Sau khi hoàn tất thỏa thuận, hai bên có thể bắt đầu công việc tích hợp. Thỏa thuận mua lại được ký kết xong xuôi, và các nhóm quản lý của bên mua và bên bán làm việc cùng nhau trong quá trình tích hợp hai công ty.

sáp nhập & mua lại

Điều này cần lập kế hoạch trên tất cả các phương diện: tài chính, cơ cấu tổ chức, vai trò và trách nhiệm, văn hóa, … Và bạn nên liên tục theo dõi và đánh giá quá trình này trong nhiều tháng (và thậm chí nhiều năm).

Một vài lưu ý

Để thương vụ sáp nhập & mua lại diễn ra thuận lợi hơn, bên mua nên chú ý đến một vài điểm sau:

– Tiếp cận công ty mục tiêu. Tìm hiểu về công ty mục tiêu trước khi bắt đầu liên hệ và chú ý vào cách họ phản ứng với đề nghị của bạn.

– Tìm hiểu và giữ lại các lãnh đạo / cố vấn có kinh nghiệm.

– Giữ cho văn hóa doanh nghiệp phù hợp – từ những bước sáp nhập đầu tiên.

– Phát triển niềm tin giữa người trung gian và người bán (nếu bạn thuê một nhà tư vấn hoặc nhóm pháp lý). Giữ liên lạc giữa tất cả các bên trong suốt quá trình.

– Tạo một kế hoạch chuyển đổi hoặc tái cấu trúc. Bạn không nên thực hiện mua bán & sáp nhập một cách mù quáng.

– Liên tục quản lý sự thay đổi và theo dõi sự thành công của việc mua bán & sáp nhập theo thời gian.

Trên đây là 10 bước cơ bản và một vài lưu ý để bên mua tiến hành một thương vụ sáp nhập và mua bán. Cũng như bên mua, bên bán cũng sẽ trải qua những giai đoạn cụ thể. Sự kết hợp của cả hai bên mới tạo thành được một thương vụ sáp nhập và mua lại hoàn hảo.

Babuki chúc các nhà đầu tư thành công với thương vụ sáp nhập & mua lại của mình!

Đừng ngại để lại thông tin liên lạc để Babuki có thể gửi đến bạn những thông tin hữu ích cũng như tư vấn hỗ trợ về sáp nhập & mua lại!

Đăng ký nhận bản tin


    Facebook Group

    iConsulting - Chiến lược & Khởi nghiệp

    Bài viết mới

    Growth Hacking (P2): Các chiến lược startup nên dùng

    Tháng Sáu 11, 2021 • Kathy Trần

    Mua nhượng quyền: 5 Ưu điểm và 5 Hạn chế

    Tháng Sáu 8, 2021 • Kathy Trần

    7 xu hướng công nghệ ngành FnB

    Tháng Sáu 2, 2021 • Võ Châu

    Các bài bài viết liên quan

    F&B M&A / Đầu tư

    Mua nhượng quyền: 5 Ưu điểm và 5 Hạn chế

    Mua nhượng quyền thương mại là hình thức kinh doanh ngày càng có sức hấp dẫn trên thị trường. Trong khi việc khởi nghiệp còn ẩn chứa khá nhiều rủi ro, thì nhượng quyền là bằng chứng của một mô hình đã và đang vận hành thành công. Điều đó không có nghĩa là mua nhượng quyền sẽ đem đến thành công tức thì và bền vững. Bài viết nêu rõ những ưu điểm và hạn chế của mô hình này để nhà đầu tư cân nhắc kĩ trước khi quyết định.

    Tháng Sáu 8, 2021 • Kathy Trần
    M&A / Đầu tư Báo chí Case study Khởi nghiệp

    Gọi vốn 1 triệu USD thành công, founder GoStream chia sẻ bí quyết “3C” giúp startup “quyến rũ” bất kỳ nhà đầu tư nào

    CGO GoStream chia sẻ rằng để thuyết phục các nhà đầu tư ‘kết hôn’ với mình, các startup cần 3 chữ C: Chân thật, Cuốn hút và Con cái. Bên cạnh đó, các startup cũng phải tỉnh táo trước hấp lực tiền bạc, phải nhớ là mình gọi vốn để đầu tư chứ không phải để tồn tại, thêm nguồn lực để phát triển chứ không phải bán công ty.

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    F&B Báo chí Case study Khởi nghiệp M&A / Đầu tư

    Gọi vốn cộng đồng: ông chủ Lão Trư BBQ huy động 50% vốn cả năm chỉ sau 3 tuần như thế nào?

    Lão Concepts Holding – doanh nghiệp quản lý chuỗi Lão Trư BBQ và Lão Ngưu, đã sử dụng phương thức “Gọi vốn cộng đồng”. Chỉ trong 3 tuần, họ đã họ huy động được 50% số vốn cần có để hoạt động trong 1 năm.

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    F&B Báo chí Khởi nghiệp M&A / Đầu tư

    Startup khát vốn: lối đi nào trong năm 2021?

    Cơ hội và rủi ro khi nhận vốn luôn song hành, vì vậy việc nắm rõ được hình thức, đặc tính, cách tiếp cận các nguồn vốn cũng như những yêu cầu của quá trình gọi vốn sẽ giúp các nhà sáng lập có những bước đi đúng đắn, giúp doanh nghiệp phục hồi và phát triển trong năm 2021.

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    Khởi nghiệp Báo chí M&A / Đầu tư

    Vì sao một số startup Việt vẫn gọi vốn được hàng tỷ đồng giữa bối cảnh khủng hoảng vì Covid-19?

    Dù Covid-19 gây nên những “vết sẹo lớn” cho doanh nghiệp và nền kinh tế toàn cầu, song đây là thời điểm để các startup “kỳ lân” được sinh ra. Vậy những yếu tố nào giúp startup thành công gọi vốn để “vượt bão” trong thời điểm này?

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    M&A / Đầu tư

    2 lý do đằng sau thương vụ mua bán và sáp nhập

    Không còn nghi ngờ gì nữa, ngày nay chúng ta đang sống trong thời đại nền kinh tế thay đổi liên tục. Mua bán và sáp nhập (Mergers and Acquisitions) đã trở thành công cụ kinh doanh phổ biến, được thực hiện bởi hàng ngàn công ty trên thế giới.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    3 giai đoạn của thương vụ M&A

    Thông thường, một thương vụ M&A tuân theo một quy trình tương tự bao gồm các giai đoạn chung sau: Lập kế hoạch, định giá và tích hợp.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    3 giai đoạn trong mua bán & sáp nhập của bên bán

    Ở bài trước chúng ta đã tìm hiểu về 10 bước cơ bản bên mua cần làm để tiến hành một thương vụ M&A. Bài viết này sẽ nhìn quá trình M&A dưới góc độ người bán.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    13 sai lầm phổ biến trong sáp nhập và mua lại

    Mặc dù việc sáp nhập và mua lại đang hot nhất mọi thời đại, nhiều thỏa thuận vẫn thất bại do một số sai lầm phổ biến. Nhiều nghiên cứu được thực hiện cho thấy rằng tỷ lệ thất bại của các thương vụ sáp nhập và mua lại ít nhất là 50%. Vậy nguyên nhân nằm ở đâu?

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    Teaser trong thương vụ sáp nhập và mua lại

    Một thương vụ sáp nhập và mua lại trải qua rất nhiều giai đoạn, với cả người bán lẫn người mua. Trong quá trình này có rất nhiều tư liệu cần được chuẩn bị kỹ lưỡng, và teaser là một trong số đó.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC