Đăng bởi Babuki JSC vào Tháng Tư 13, 2021

Định giá doanh nghiệp là một giai đoạn quan trọng trong thương vụ M&A. Và các công ty thường cần hỗ trợ chuyên nghiệp từ các đơn vị tư vấn M&A hoặc ngân hàng đầu tư trong vấn đề này.

Việc định giá doanh nghiệp nhằm xác định giá mua và giá bán, cũng như xác nhận công ty có các công cụ chính xác và có đủ nguồn lực để hoàn thành thương vụ hay không.

Có nhiều phương pháp định giá doanh nghiệp trong quá trình thỏa thuận M&A, trong có thường được sử dụng nhất là 3 phương pháp: Định giá tài sản, Dòng tiền chiết khấu và Định giá bằng Bội số.

Định giá tài sản

Định nghĩa

Định giá tài sản là phương pháp định giá doanh nghiệp, trong đó giá trị được gán cho một tài sản cụ thể, bao gồm cổ phiếu, quyền chọn, trái phiếu, tòa nhà, máy móc hoặc đất. Phương pháp định giá doanh nghiệp này thường được tiến hành khi một công ty hoặc tài sản được bán, bảo hiểm hoặc mua lại.

định giá doanh nghiệp

ĐỊnh giá doanh nghiệp – Định giá tài sản

Các tài sản có thể được phân loại thành tài sản hữu hình và vô hình. Định giá có thể được thực hiện trên một tài sản hoặc một khoản nợ, chẳng hạn như trái phiếu do một công ty phát hành.

Tài sản hữu hình là tài sản vật chất hoặc có thể nhìn thấy, được mua bởi một tổ chức để sản xuất sản phẩm hoặc hàng hóa của mình hoặc để cung cấp các dịch vụ. Tài sản hữu hình có thể được phân loại thành dài hạn, chẳng hạn như cấu trúc, đất đai và máy móc, hoặc ngắn hạn, chẳng hạn như tiền mặt.

Các ví dụ khác về tài sản là xe của công ty, thiết bị CNTT, đầu tư, thanh toán và cổ phiếu có sẵn, cũng như các đơn đặt hàng đã được xác nhận.

Tài sản vô hình là tài sản không có hình thức vật lý. Chúng có thể bao gồm bằng sáng chế, logo, nhượng quyền thương hiệu và thương hiệu.

Ví dụ, một công ty có tài sản trị giá 15 tỷ $ bị phá sản và không còn tài sản hữu hình nào. Công ty vẫn có thể có giá trị vì tài sản vô hình của nó, chẳng hạn như logo và bằng sáng chế, mà nhiều nhà đầu tư và các công ty khác có thể quan tâm đến việc mua lại.

Các phương pháp định giá tài sản

Định giá tài sản có thể được thực hiện bằng nhiều phương pháp khác nhau, bao gồm:

Phương pháp chi phí

Phương pháp chi phí là cách dễ nhất để định giá tài sản. Nó được thực hiện bằng cách dựa trên giá mà tài sản được mua.

Phương pháp giá trị thị trường

Phương pháp giá trị thị trường dựa trên giá trị của tài sản trên thị trường hoặc giá dự kiến của nó khi được bán trên thị trường mở. Trong trường hợp không có tài sản tương tự trên thị trường mở, phương pháp giá trị thay thế hoặc phương pháp giá trị thuần có thể thực hiện được sử dụng.

Phương pháp chứng khoán cơ sở

Phương pháp cổ phiếu cơ sở đòi hỏi một công ty phải giữ một mức cổ phiếu nhất định có giá trị và được đánh giá dựa trên giá trị của cổ phiếu cơ sở.

Phương pháp chi phí tiêu chuẩn

Phương pháp chi phí tiêu chuẩn sử dụng chi phí dự kiến thay vì chi phí thực tế, thường dựa trên kinh nghiệm trước đây của công ty. Các chi phí có được bằng cách ghi lại sự khác biệt giữa chi phí dự kiến và thực tế.

Định giá tài sản giúp xác định giá phù hợp cho một tài sản, đặc biệt là khi công ty tham gia M&A. Điều này có lợi cho cả người mua và người bán vì nó đảm bảo không bên nào sẽ chịu thiệt hoặc được lợi quá nhiều.

Dòng tiền chiết khấu

Định nghĩa

Dòng tiền chiết khấu (discounted cash flow – DCF) là một phương pháp định giá được sử dụng để ước tính giá trị của khoản đầu tư dựa trên dòng tiền trong tương lai của nó . Phân tích DCF cố gắng tìm ra giá trị của một công ty ngày hôm nay, dựa trên dự đoán về việc công ty sẽ tạo ra bao nhiêu tiền trong tương lai.

định giá doanh nghiệp

Định giá doanh nghiệp – dòng tiền chiết khấu

Công thức DCF được sử dụng để xác định giá trị của một doanh nghiệp hoặc bảo mật. Nó đại diện cho giá trị mà một nhà đầu tư sẽ sẵn sàng trả cho một khoản đầu tư, với tỷ lệ lợi tức yêu cầu cho khoản đầu tư của họ (tỷ lệ chiết khấu).

Công thức DCF

Công thức DCF bằng tổng dòng tiền trong mỗi thời kỳ chia cho 1 cộng với tỷ lệ chiết khấu (WACC) được tăng lên theo cấp lũy thừa của số thời kỳ. Cụ thể như sau:

Trong đó:

CF: dòng tiền trong kỳ;

r: lãi suất hoặc lãi suất bảo đảm;

n: số kỳ.

Dòng tiền (CF) 

Dòng tiền (CF) thể hiện các khoản thanh toán tiền mặt miễn phí mà nhà đầu tư nhận được trong một khoảng thời gian nhất định để sở hữu một bảo đảm nhất định (trái phiếu, cổ phiếu, …)

Khi xây dựng mô hình tài chính của một công ty, CF thường là dòng tiền tự do chưa được kiểm soát . Khi định giá trái phiếu, CF sẽ là tiền lãi và tiền gốc.

Tỷ lệ chiết khấu (r) 

Đối với mục đích định giá doanh nghiệp, tỷ lệ chiết khấu thường là Chi phí vốn bình quân gia quyền (WACC) của một công ty . Các nhà đầu tư sử dụng WACC vì nó thể hiện tỷ lệ lợi nhuận cần thiết mà các nhà đầu tư mong đợi từ việc đầu tư vào công ty.

Đối với trái phiếu, lãi suất chiết khấu sẽ bằng lãi suất bảo đảm.

Số kỳ (n) 

Mỗi dòng tiền lưu chuyển trong một khoảng thời gian, thường là năm, quý hoặc tháng. Các khoảng thời gian có thể bằng nhau, hoặc khác nhau. Nếu khác nhau, chúng được biểu thị dưới dạng số thập phân.

Bội số

Định nghĩa

Bội số là công cụ đo lường tài chính đánh giá một chỉ số tài chính theo tỷ lệ của một tỷ lệ khác, để làm cho việc so sánh các công ty khác nhau có thể dễ dàng hơn.

Bội số là tỷ lệ của một số liệu tài chính (ví dụ: Giá cổ phiếu) với một số liệu tài chính khác (ví dụ: Thu nhập trên mỗi cổ phần). Đây là một cách dễ dàng để tính toán giá trị của công ty và so sánh nó với các công ty khác.

định giá doanh nghiệp

Định giá doanh nghiệp thông qua bội số

Sử dụng bội số trong phân tích định giá doanh nghiệp  giúp đưa ra những đánh giá hợp lý cho người bán và người mua. Điều này đặc biệt đúng khi bội số được sử dụng một cách thích hợp vì chúng cung cấp thông tin có giá trị về tình trạng tài chính của công ty.

Hơn nữa, bội số xoay quanh các số liệu thống kê quan trọng liên quan đến quyết định đầu tư. Cuối cùng, sự đơn giản của bội số giúp chúng dễ sử dụng và dễ hiểu cho cả hai bên.

Tuy nhiên, sự đơn giản này cũng có thể được coi là một bất lợi vì thực tế là nó đơn giản hóa thông tin phức tạp thành một giá trị duy nhất. Sự đơn giản hóa này có thể dẫn đến việc giải thích sai và khó khăn trong việc đánh giá các tác động của các yếu tố khác nhau.

Hơn nữa, bội số biểu thị một trạng thái tại một thời điểm của công ty thay vì một khoảng thời gian. Như vậy, chúng không dễ dàng cho thấy một công ty phát triển hay tăng trưởng như thế nào.

Ngoài ra, bội số phản ánh dữ liệu ngắn hạn thay vì dữ liệu dài hạn. Do đó, các giá trị kết quả chỉ có thể được áp dụng trong ngắn hạn và không áp dụng trong tương lai dài hơn.

Tuy nhiên không thể phủ nhận rằng bội số là một công cụ hữu ích trong việc định giá doanh nghiệp trong các thương vụ M&A.

Hãy cùng xem các loại bội số khác nhau được sử dụng như thế nào trong định giá doanh nghiệp.

Phân loại

Có hai loại bội số chính dùng để định giá doanh nghiệp:

– Bội số vốn chủ sở hữu; 

– Bội số giá trị doanh nghiệp.

Bội số vốn chủ sở hữu

Thương vụ M&A thường sử dụng bội số vốn chủ sở hữu. Dưới đây liệt kê một số bội số vốn chủ sở hữu phổ biến được sử dụng trong phân tích định giá doanh nghiệp.

Tỷ lệ P / E

Đây là bội số vốn chủ sở hữu được sử dụng phổ biến nhất.

định giá doanh nghiệp

Định giá doanh nghiệp – Bội số vốn chủ sở hữu

Có hai công thức thường được sử dụng:

P / E = Giá mỗi cổ phiếu / Thu nhập trên mỗi cổ phiếu

hoặc là

P / E = Tổng vốn hóa thị trường / Tổng thu nhập ròng

Tỷ lệ P / E là mối quan hệ giữa giá cổ phiếu của công ty và thu nhập trên mỗi cổ phiếu . Đây là một tỷ lệ mang lại cho các người mua cảm nhận tốt hơn về giá trị của công ty. Tỷ lệ P / E cho thấy kỳ vọng của thị trường và là mức giá phải trả cho mỗi đơn vị thu nhập hiện tại (hoặc thu nhập trong tương lai, tùy theo từng trường hợp).

Tỷ lệ giá thực / giá sổ sách

Tỷ lệ này sẽ hữu ích nếu tài sản chủ yếu mang mục đích thúc đẩy thu nhập. Nó được tính là tỷ lệ của giá cổ phiếu trên giá trị sổ sách của mỗi cổ phiếu.

Tỷ lệ cổ tức

Tỷ lệ này được sử dụng để so sánh giữa lợi nhuận tiền mặt và các loại đầu tư. Nó được tính theo tỷ lệ cổ tức trên mỗi cổ phần chia cho giá cổ phiếu.

Chi phí / Giá bán

Tỷ lệ này được sử dụng cho các công ty thua lỗ. Nó được dùng để ước tính nhanh chóng tỷ lệ của giá trị cổ phiếu trên doanh thu của mỗi cổ phiếu là bao nhiêu.

Tuy nhiên, cũng phải tính đến việc các công ty có mức nợ khác nhau, điều đó có thể ảnh hưởng đến bội số vốn chủ sở hữu.

Bội số giá trị doanh nghiệp

Khi cần đưa ra các quyết định liên quan đến sáp nhập và mua lại, bội số giá trị doanh nghiệp là bội số thích hợp để sử dụng. Danh sách dưới đây chỉ ra một số bội số giá trị doanh nghiệp phổ biến được sử dụng trong phân tích định giá doanh nghiệp.

Giá trị doanh nghiệp / Doanh thu

Tỷ lệ này bị ảnh hưởng đôi chút bởi sự khác biệt trong kế toán. Nó được tính là tỷ lệ của Giá trị doanh nghiệp trên Doanh thu.

Giá trị doanh nghiệp / EBITDAR 

Tỷ lệ này được sử dụng nhiều nhất trong các ngành công nghiệp thuộc lĩnh vực khách sạn và vận tải. Nó được tính là tỷ lệ của Giá trị doanh nghiệp so với Thu nhập trước lãi vay, thuế, khấu hao và chi phí cho thuê.

Giá trị doanh nghiệp / EBITDA

định giá doanh nghiệp

Định giá doanh nghiệp – Bội số giá trị doanh nghiệp

EBITDA có thể được sử dụng thay thế cho dòng tiền tự do. Đây là loại bội số giá trị doanh nghiệp được sử dụng nhiều nhất. Nó được tính là tỷ lệ của Giá trị doanh nghiệp so với Thu nhập trước lãi vay, thuế, và khấu hao.

Giá trị doanh nghiệp / Vốn đầu tư

Tỷ lệ này được sử dụng cho các ngành thâm dụng vốn. Nó được tính bằng tỷ lệ Giá trị doanh nghiệp trên Vốn đầu tư.

Tất cả các bội số  trên có thể được phân tích với hai cách tiếp cận phổ biến:

Phân tích công ty so sánh: phân tích các công ty đại chúng tương tự như công ty đang được định giá. Người phân tích sẽ thu thập giá cổ phiếu, vốn hóa thị trường, cấu trúc vốn, doanh thu, EBITDA và thu nhập của mỗi công ty.

Phân tích các giao dịch M&A tiền lệ: phân tích các thương vụ M&A trong quá khứ cho các công ty trong cùng ngành, từ đó sử dụng làm điểm tham chiếu cho công ty đang được định giá.

Kết

Định giá doanh nghiệp là quá trình phức tạp và cần được thực hiện cẩn thận. Có nhiều phương pháp nhưng mỗi phương pháp đều có ưu nhược điểm và phù hợp với từng đối tượng khác nhau. Vì vậy cần phối hợp các phương pháp để có thể định giá doanh nghiệp một cách tốt nhất.

Định giá doanh nghiệp chính xác sẽ mang lại lợi ích cho cả hai bên trong thương vụ M&A. Vì vậy hãy cẩn trọng, và nếu cần thiết hãy xin hỗ trợ từ các đơn vị tư vấn M&A hoặc các ngân hàng đầu tư.

Babuki chúc các bạn thành công!

Hãy để lại thông tin liên lạc để Babuki có thể gửi đến bạn những bài viết chất lượng cũng như tư vấn hỗ trợ về mua bán & sáp nhập!

 

Từ khoá:

M&A

Đăng ký nhận bản tin


    Facebook Group

    iConsulting - Chiến lược & Khởi nghiệp

    Bài viết mới

    Growth Hacking (P2): Các chiến lược startup nên dùng

    Tháng Sáu 11, 2021 • Kathy Trần

    Mua nhượng quyền: 5 Ưu điểm và 5 Hạn chế

    Tháng Sáu 8, 2021 • Kathy Trần

    7 xu hướng công nghệ ngành FnB

    Tháng Sáu 2, 2021 • Võ Châu

    Các bài bài viết liên quan

    F&B M&A / Đầu tư

    Mua nhượng quyền: 5 Ưu điểm và 5 Hạn chế

    Mua nhượng quyền thương mại là hình thức kinh doanh ngày càng có sức hấp dẫn trên thị trường. Trong khi việc khởi nghiệp còn ẩn chứa khá nhiều rủi ro, thì nhượng quyền là bằng chứng của một mô hình đã và đang vận hành thành công. Điều đó không có nghĩa là mua nhượng quyền sẽ đem đến thành công tức thì và bền vững. Bài viết nêu rõ những ưu điểm và hạn chế của mô hình này để nhà đầu tư cân nhắc kĩ trước khi quyết định.

    Tháng Sáu 8, 2021 • Kathy Trần
    M&A / Đầu tư Báo chí Case study Khởi nghiệp

    Gọi vốn 1 triệu USD thành công, founder GoStream chia sẻ bí quyết “3C” giúp startup “quyến rũ” bất kỳ nhà đầu tư nào

    CGO GoStream chia sẻ rằng để thuyết phục các nhà đầu tư ‘kết hôn’ với mình, các startup cần 3 chữ C: Chân thật, Cuốn hút và Con cái. Bên cạnh đó, các startup cũng phải tỉnh táo trước hấp lực tiền bạc, phải nhớ là mình gọi vốn để đầu tư chứ không phải để tồn tại, thêm nguồn lực để phát triển chứ không phải bán công ty.

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    F&B Báo chí Case study Khởi nghiệp M&A / Đầu tư

    Gọi vốn cộng đồng: ông chủ Lão Trư BBQ huy động 50% vốn cả năm chỉ sau 3 tuần như thế nào?

    Lão Concepts Holding – doanh nghiệp quản lý chuỗi Lão Trư BBQ và Lão Ngưu, đã sử dụng phương thức “Gọi vốn cộng đồng”. Chỉ trong 3 tuần, họ đã họ huy động được 50% số vốn cần có để hoạt động trong 1 năm.

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    F&B Báo chí Khởi nghiệp M&A / Đầu tư

    Startup khát vốn: lối đi nào trong năm 2021?

    Cơ hội và rủi ro khi nhận vốn luôn song hành, vì vậy việc nắm rõ được hình thức, đặc tính, cách tiếp cận các nguồn vốn cũng như những yêu cầu của quá trình gọi vốn sẽ giúp các nhà sáng lập có những bước đi đúng đắn, giúp doanh nghiệp phục hồi và phát triển trong năm 2021.

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    Khởi nghiệp Báo chí M&A / Đầu tư

    Vì sao một số startup Việt vẫn gọi vốn được hàng tỷ đồng giữa bối cảnh khủng hoảng vì Covid-19?

    Dù Covid-19 gây nên những “vết sẹo lớn” cho doanh nghiệp và nền kinh tế toàn cầu, song đây là thời điểm để các startup “kỳ lân” được sinh ra. Vậy những yếu tố nào giúp startup thành công gọi vốn để “vượt bão” trong thời điểm này?

    Tháng Tư 15, 2021 • Kathy Trần
    M&A / Đầu tư

    2 lý do đằng sau thương vụ mua bán và sáp nhập

    Không còn nghi ngờ gì nữa, ngày nay chúng ta đang sống trong thời đại nền kinh tế thay đổi liên tục. Mua bán và sáp nhập (Mergers and Acquisitions) đã trở thành công cụ kinh doanh phổ biến, được thực hiện bởi hàng ngàn công ty trên thế giới.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    3 giai đoạn của thương vụ M&A

    Thông thường, một thương vụ M&A tuân theo một quy trình tương tự bao gồm các giai đoạn chung sau: Lập kế hoạch, định giá và tích hợp.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    3 giai đoạn trong mua bán & sáp nhập của bên bán

    Ở bài trước chúng ta đã tìm hiểu về 10 bước cơ bản bên mua cần làm để tiến hành một thương vụ M&A. Bài viết này sẽ nhìn quá trình M&A dưới góc độ người bán.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    13 sai lầm phổ biến trong sáp nhập và mua lại

    Mặc dù việc sáp nhập và mua lại đang hot nhất mọi thời đại, nhiều thỏa thuận vẫn thất bại do một số sai lầm phổ biến. Nhiều nghiên cứu được thực hiện cho thấy rằng tỷ lệ thất bại của các thương vụ sáp nhập và mua lại ít nhất là 50%. Vậy nguyên nhân nằm ở đâu?

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    M&A / Đầu tư

    Teaser trong thương vụ sáp nhập và mua lại

    Một thương vụ sáp nhập và mua lại trải qua rất nhiều giai đoạn, với cả người bán lẫn người mua. Trong quá trình này có rất nhiều tư liệu cần được chuẩn bị kỹ lưỡng, và teaser là một trong số đó.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC