Đăng bởi Babuki JSC vào Tháng Tư 13, 2020

Một dự án phân tích thị trường thường luôn đi liền với phỏng vấn chuyên sâu. Thông tin thứ cấp có thể không có sẵn hoặc đã lỗi thời, không sử dụng được nữa. Vì vậy, việc trao đổi với các chuyên gia trong cuộc phỏng vấn là rất quan trọng. Phỏng vấn viên cần có những kỹ năng phù hợp thì mới có thể thu thập được những thông tin giá trị. Sau đây, Babuki xin liệt kê 4 kỹ năng cần có khi phỏng vấn phân tích thị trường.

1. Kỹ năng cẩn thận, để ý chi tiết

Một bảng câu hỏi phỏng vấn phân tích thị trường thường có rất nhiều câu hỏi và vấn đề cần đề cập. Người phỏng vấn phải cẩn thận ghi nhớ nội dung và đặc biệt để ý đến những chi tiết nhỏ để hiểu đúng 100% ý của câu hỏi. Nếu nội dung đề cập đến một số từ ngữ chuyên ngành, người phỏng vấn có nhiệm vụ chắc chắn phát âm đúng từ đó và tìm hiểu các từ đồng nghĩa. 

Ví dụ như phân bón thường được sản xuất theo hai dạng hạt: compound (phức hợp) và trộn (blend). Trên thực tế, người Việt Nam ta sẽ dùng từ phân 3 màu và phân 1 hạt, nếu phỏng vấn viên sử dụng những từ như phân trộn hay phân phức hợp thì không ai có thể hình dung được.

Hãy cẩn thận, để ý đến từng chi tiết khi phỏng vấn phân tích thị trường

Hãy cẩn thận, để ý đến từng chi tiết khi phỏng vấn phân tích thị trường

Ở một mặt khác, người phỏng vấn phân tích thị trường cần để ý đáp viên đến từ tổ chức như thế nào, có phong cách ra sao để có hướng tiếp cận phù hợp. Nếu người được phỏng vấn là nhân viên từ các Bộ, Ngành nhà nước thì đương nhiên chúng ta cũng phải đóng bộ chu toàn và làm việc một cách trang trọng. Muốn gặp mặt thì phải có công văn, đóng dấu mộc, chữ ký, v.v, và phải chuẩn bị trước cả tháng. 

Ngược lại. nếu chúng ta chỉ chuẩn bị phỏng vấn một công ty sản xuất nhỏ thì ta có thể thoải mái hơn, nếu bạn xuất hiện trong trang phục áo vest quần tây có khi lại khiến họ e dè. Nếu cần gặp hay trao đổi thì chỉ một cú điện thoại là có thể hẹn ngay.

2. Kỹ năng lắng nghe

Trong mọi câu chuyện, nếu biết lắng nghe đúng cách thì bạn sẽ có thể khai thác được nhiều thông tin hơn. Người phỏng vấn phân tích thị trường nên có kỹ năng lắng nghe một cách chủ động, tập trung, khiến người đang nói cảm thấy lời nói của mình được ghi nhận và mong muốn chia sẻ thêm nữa.

Phỏng vấn phân tích thị trường cần kỹ năng lắng nghe tốt

Phỏng vấn phân tích thị trường cần kỹ năng lắng nghe tốt

Một bí quyết thường được chia sẻ là giữ im lặng sau khi đáp viên nói xong. Thông thường mọi người rất sợ khoảng không im lặng, nên họ sẽ cố gắng nói gì đó để lấp đầy khoảng thời gian này. Nếu bạn nhận thấy đáp viên có nhiều thông tin nhưng hơi dè dặt khi chia sẻ. Hãy giữ im lặng thay vì cố hỏi tới, theo thời gian họ sẽ nhanh chóng mở lòng hơn.  

Trong khi lắng nghe đáp viên, người phỏng vấn phân tích thị trường cũng dựa vào ngôn ngữ và cử chỉ của họ để xác định cảm xúc, khả năng và mức độ sẵn lòng chia sẻ của đáp viên mà tìm cách ứng xử cho phù hợp. 

Nếu bạn thấy ứng viên có vẻ lơ đãng và trả lời rút gọn, hãy khéo léo lôi kéo sự chú ý của họ trở lại và đặt lại câu hỏi theo một hướng mới, giúp họ dễ trả lời hơn. Một ví dụ khác là khi họ tỏ ra sốt ruột và nôn nóng muốn kết thúc sớm, bạn nên nhanh chóng trấn an và chuyển qua tập trung hỏi những câu chủ chốt quan trọng trước.

3. Xây dựng mối quan hệ

Những câu hỏi trong phân tích thị trường thường khá khó và nhạy cảm. Không phải ai cũng sẵn sàng chia sẻ chúng với bạn. Đồng thời, chúng ta sẽ dễ cởi mở hơn nếu gặp được người hợp gu và trò chuyện có hứng thú. Vai trò của người phỏng vấn phân tích thị trường là tạo không khí thoải mái giữa hai người và nhanh chóng gây thiện cảm với người nói. Hãy bắt đầu bằng việc chào hỏi với năng lượng tích cực, dùng đúng tên người được phỏng vấn và có thưa gửi phù hợp. 

Hãy biến phỏng vấn phân tích thị trường thành một cuộc trò chuyện

Hãy biến phỏng vấn phân tích thị trường thành một cuộc trò chuyện

Trong khi phỏng vấn, bạn cũng nên biến nó thành một cuộc trò chuyện thay vì chỉ hỏi và trả lời một cách cứng nhắc. Đối với bảng câu hỏi, bạn có thể bày ra trước mặt và liếc nhìn để gợi nhớ nội dung nhưng tuyệt đối không được cầm giấy đọc. Hãy nhớ, bạn đang trò chuyện, chứ không phải phỏng vấn đúng không nào? 

Cũng đừng quên thêm vào những câu hỏi làm quen và trao đổi về các sự kiện cá nhân để gây dựng mối quan hệ. Hãy cho đáp viên thấy rằng bạn thật sự quan tâm đến họ chứ không chỉ vì nội dung cuộc phỏng vấn. Vì bạn rất có thể sẽ phải liên lạc lại với họ khi khách hàng cần thêm thông tin. Một mối quan hệ tốt đẹp với đáp viên sẽ giúp bạn rất nhiều để hoàn thành dự án hiện tại và cả các dự án trong tương lai.

4. Phỏng vấn đúng, đủ và sâu

Mỗi khi đáp viên trả lời bất kỳ câu hỏi nào, hãy hỏi bản thân ba câu hỏi sau:

  1. Câu trả lời đã rõ ràng? 
  2. Câu trả lời đã hoàn toàn chưa? 
  3. Câu trả lời đã trả lời được câu hỏi?

Nếu bạn không thể trả lời “Có” cho ba câu hỏi này, bạn sẽ cần phải tiếp tục hỏi lại để làm rõ hơn. Bạn có thể dùng những câu hỏi đơn giản như “Ý anh/chị là gì?”, “Anh/chị có thể giải thích thêm được không?, “Anh/chị có thể cho em một ví dụ cụ thể?”

Người phỏng vấn phân tích thị trường nên hiểu rằng mục đích cuộc phỏng vấn là thu thập thông tin để giúp khách hàng của mình đưa ra các quyết định chiến lược. Vì vậy mỗi câu hỏi không đơn giản chỉ cần câu trả lời. Mà câu trả lời đó phải đúng, đủ và sâu thì mới có giá trị đối với bài phân tích.

Phỏng vấn phân tích thị trường cần đúng, đủ và sâu

Phỏng vấn phân tích thị trường cần đúng, đủ và sâu

Câu trả lời đúng là câu trả lời không lạc đề, đúng trọng tâm câu hỏi. Người phỏng vấn phân tích thị trường phải hướng dẫn và giải thích cho đáp viên nếu họ chưa hiểu rõ câu hỏi. Ngoài ra, câu trả lời đúng là khi bạn đã hiểu rõ được ý của người muốn nói. Nếu câu trả lời có thể được hiểu theo nhiều cách khác nhau, người phỏng vấn cần xác nhận lại.

Câu trả lời đủ là câu trả lời đã bao quát hết mọi yếu tố cần xét đến trong câu hỏi. Ví dụ như khi tìm hiểu về những yếu tố quyết định lựa chọn đơn vị cung cấp thiết bị vệ sinh cho một công trình. Nhiều người sẽ nói ngay đó chính là giá cả. Lúc này, người phỏng vấn phân tích thị trường cần hỏi thêm về các yếu tố khác như chất lượng, công nợ, giao hàng, bảo hành, bảo trì có quan trọng và ảnh hưởng đến quyết định của đáp viên hay không.

Câu trả lời sâu là câu trả lời đã đi đến cùng và cặn kẽ của vấn đề. Quay trở lại ví dụ trên, nếu một đáp viên liệt kê một loạt yếu tố. Người phỏng vấn phân tích thị trường vẫn chưa thể dừng ở đây mà cần hỏi thêm mức độ quan trọng của từng yếu tố đó, đâu là chỉ tiêu hàng đầu và vì sao lại lựa chọn như vậy.  

5. Tạm kết

Những chia sẻ trên của Babuki chỉ là một phần giúp bạn hình dung những kỹ năng tối thiểu cần có. Phỏng vấn phân tích thị trường vốn là một công việc đặc thù cần phải đích thân trải qua để tích luỹ kinh nghiệm. Chúc bạn có sự chuẩn bị tốt và sẵn sàng với những cuộc phỏng vấn chuyên sâu của mình.

Nếu bạn muốn thảo luận thêm về chủ đề này hoặc nhận các tài liệu liên quan, vui lòng tham gia nhóm Facebook iConsulting – Chiến lượng & Quản trị.

Bài viết liên quan:

  1. Cần làm gì khi hợp tác với công ty phân tích thị trường
  2. 4 tiêu chí đánh giá phân tích thị trường chất lượng
  3. 9 sai lầm thường gặp khi phân tích thị trường
  4. Xử lý thiếu dữ liệu trong phân tích thị trường
  5. Tổng quan về phân tích thị trường
  6. Thử thách trong phân tích thị trường

Đăng ký nhận bản tin


    Facebook Group

    iConsulting - Chiến lược & Khởi nghiệp

    Bài viết mới

    Growth Hacking (P2): Các chiến lược startup nên dùng

    Tháng Sáu 11, 2021 • Kathy Trần

    Mua nhượng quyền: 5 Ưu điểm và 5 Hạn chế

    Tháng Sáu 8, 2021 • Kathy Trần

    7 xu hướng công nghệ ngành FnB

    Tháng Sáu 2, 2021 • Võ Châu

    Các bài bài viết liên quan

    Chiến lược PT Thị trường

    Hợp tác với công ty phân tích thị trường: 5 lưu ý

    Phân tích thị trường là bước đầu tiên cần thực hiện trước khi đưa ra mọi chiến lược kinh doanh quan trọng. Đây là một công tác phức tạp và không phải công ty nào cũng có đủ năng lực nội bộ để tự thực hiện. Vì vậy, nhiều công ty đã hợp tác với công ty phân tích thị trường.

    Tháng Sáu 1, 2021 • Kathy Trần
    F&B PT Thị trường

    Tổng quan thị trường FnB Việt Nam 2020 và Q1/2021

    Thị trường FnB Việt Nam năm 2020 và trong quý I/2021 đứng trước những biến động, cơ hội và thách thức lớn. Năm 2020, mức chi tiêu của người Việt cho thực phẩm và đồ uống không cồn là 31,5 tỷ USD, tăng 12,6% so với năm trước đó. Do COVID-19, con số này được dự đoán tăng 6,6% vào năm 2021 lên mức 33,7 tỷ USD, nhưng sau đó sẽ dần hồi phục, đạt hơn 47 tỷ USD vào năm 2025 (theo dự báo của Fitch Solution).

    Tháng Tư 21, 2021 • Kathy Trần
    Dược phẩm PT Thị trường

    Top 10 Tập đoàn Dược phẩm lớn nhất thế giới 2020

    Đại dịch Covid-19, lần đầu tiên được phát hiện vào cuối năm 2019, đã có tác động chưa từng có đối với thế giới. Trong tương lai, các cộng đồng trên toàn cầu đang dựa vào ngành công nghiệp dược phẩm để tạo ra các giải pháp và nhiều công ty trong số 10 tập đoàn hàng đầu đang tham gia vào cuộc chạy đua sản xuất các liệu pháp điều trị hoặc phòng ngừa bệnh Covid-19.

    Tháng Tư 16, 2021 • Babuki JSC
    PT Thị trường

    Phân tích thị trường là gì? Tổng quan về phân tích thị trường

    Thị trường luôn luôn thay đổi và ngày càng trở nên phức tạp. Để nắm bắt được những biến động và hiểu rõ về thị trường, phân tích thị trường là hoạt động không thể thiếu, giúp các doanh nghiệp có chiến lược phù hợp trong việc cung cấp sản phẩm, dịch vụ cho khách hàng. Việc phân tích chính xác cũng giúp doanh nghiệp tránh được những bước đi sai lầm về thương hiệu và hoạt động kinh doanh. Vậy phân tích thị trường là gì, có lợi ích gì và gồm những khía cạnh nào?

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    PT Thị trường

    Nghiên cứu thị trường

    Nghiên cứu thị trường là một quá trình tối quan trọng trong kinh doanh, gồm: thu thập, xử lý, phân tích những thông tin liên quan đến khách hàng, đối thủ, thị trường mục tiêu và có thể là toàn bộ về ngành mà doanh nghiệp bạn muốn kinh doanh. Nghiên cứu thị trường có mục đích hỗ trợ việc ra quyết định có liên quan đến việc xử lý vấn đề và nắm bắt cơ hội Marketing.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    PT Thị trường

    Top 3 ‘gã khổng lồ’ giảng dạy tiếng Anh online tại Việt Nam

    Giảng dạy tiếng Anh online tại Việt Nam nhắm đến nhiều đối tượng người học khác nhau: trẻ em, học sinh các cấp, người đi làm, người cần luyện phát âm và học viên muốn luyện thi các chứng chỉ quốc tế. 

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    PT Thị trường

    Tầm quan trọng của phân tích thị trường kinh doanh

    Là một khái niệm còn khá mới, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa nắm rõ hết tầm quan trọng của phân tích thị trường. Đây là hoạt động thu thập dữ liệu trực tiếp và gián tiếp thông qua các nguồn đáng tin cậy, sau đó được xử lý, phân tích và đưa ra kết luận cũng như đề nghị về một thị trường nào đó.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    PT Thị trường

    Startup cần phân tích thị trường không?

    Những công ty lớn như Amazon, Google, Facebook cho đến Cocacola, Vinamilk, mỗi năm đều chi một lượng ngân sách khổng lồ vào nghiên cứu và phân tích thị trường. Còn startup cần phân tích thị trường không?

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    PT Thị trường

    Hướng dẫn cách phân tích thị trường

    Nếu bạn muốn thực hiện phân tích thị trường mà chưa biết bắt đầu từ đâu, sau đây là hướng dẫn cách phân tích thị trường có hệ thống và hiệu quả nhất.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    PT Thị trường

    Chọn công ty phân tích thị trường hay tự làm?

    Phân tích thị trường là một trong những hoạt động quan trọng nhất để phát triển chiến lược kinh doanh cho doanh nghiệp. Các phương pháp phân tích đa dạng giúp doanh nghiệp hiểu được tính cạnh tranh, hành vi khách hàng, xu hướng thị trường và còn nhiều nữa.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC