Đăng bởi Babuki JSC vào Tháng Tư 13, 2020

Ma trận hồ sơ cạnh tranh (Competitive Profile Matrix – CPM) là một công cụ chiến lược so sánh công ty với các đối thủ của nó và tiết lộ điểm mạnh và điểm yếu tương đối của công ty. (Ma trận hồ sơ cạnh tranh CPM – Babuki.vn)

Hiểu công cụ Ma trận hồ sơ cạnh tranh

Để hiểu rõ hơn về môi trường bên ngoài và sự cạnh tranh trong một ngành cụ thể, các công ty thường sử dụng ma trận hồ sơ cạnh tranh CPM. Ma trận hồ sơ cạnh tranh xác định và so sánh với các đối thủ cạnh tranh quan trọng của một công ty bằng cách sử dụng các yếu tố thành công quan trọng của ngành. (Ma trận hồ sơ cạnh tranh CPM – Babuki.vn)

Ma trận hồ sơ cạnh tranh CPM

Phân tích cũng cho thấy điểm mạnh và điểm yếu tương đối của công ty so với các đối thủ cạnh tranh, vì vậy một công ty sẽ biết, khu vực nào cần cải thiện và khu vực nào cần bảo vệ. Một ví dụ về ma trận hồ sơ cạnh tranh sẽ được trình bày dưới đây.

Ma trận hồ sơ cạnh tranh
  Công ty A Công ty B Công ty C
Yếu tố thành công quan trọng Trọng số Xếp hạng Điểm Xếp hạng Điểm Xếp hạng Điểm
Uy tín thương hiệu 0.13 2 0.26 3 0.39 1 0.13
Mức độ tích hợp sản phẩm 0.08 4 0.32 3 0.24 1 0.08
Phạm vi sản phẩm 0.05 3 0.15 1 0.05 2 0.10
Giới thiệu sản phẩm mới thành công 0.04 3 0.12 3 0.12 3 0.12
Thị phần 0.14 2 0.28 4 0.56 4 0.56
Doanh số trên mỗi nhân viên 0.08 1 0.08 2 0.16 3 0.24
Cấu trúc chi phí thấp 0.05 1 0.05 3 0.15 4 0.20
Kênh phân phối đa dạng 0.07 4 0.28 2 0.14 2 0.14
Duy trì khách hàng 0.02 2 0.04 4 0.08 1 0.02
Khả năng CNTT vượt trội 0.11 3 0.33 4 0.44 4 0.44
Sự hiện diện online mạnh mẽ 0.15 3 0.45 3 0.15 4 0.60
Chương trình khuyến mãi thành công 0.08 1 0.08 2 0.16 1 0.08
Tổng điểm 1.00 2.44 2.94 2.71

Yếu tố thành công quan trọng

Các yếu tố thành công quan trọng là các lĩnh vực chính, phải được thực hiện ở mức độ xuất sắc cao nhất có thể nếu các tổ chức muốn thành công trong ngành công nghiệp cụ thể. Chúng khác nhau giữa các ngành công nghiệp khác nhau hoặc thậm chí các nhóm chiến lược và bao gồm cả các yếu tố bên trong và bên ngoài.

Trong ví dụ trên đưa vào bao gồm 11 yếu tố thành công quan trọng, thường là không đủ. Càng nhiều yếu tố thành công quan trọng được đưa vào thì kết quả phân tích càng mạnh mẽ và chính xác hơn. Danh sách sau đây cung cấp một số yếu tố thành công quan trọng chung, nhưng danh sách này không xác định và bạn nên đưa yếu tố cụ thể của ngành vào ma trận hồ sơ cạnh tranh của mình. (Ma trận hồ sơ cạnh tranh CPM – Babuki.vn)

Thị phần Quản lý phương tiện truyền thông xã hội hiệu quả Khả năng CNTT vượt trội
Quan hệ công đoàn Tình hình tài chính Mạng lưới nhà cung cấp mạnh
Quyền lực hơn nhà cung cấp Sự đa dạng về sản phẩm Chi phí cho mỗi nhân viên
Chất lượng sản phẩm Kinh nghiệm và kỹ năng về thương mại điện tử Quy mô ngân sách quảng cáo
Lực lượng lao động có tay nghề cao Dự trữ tiền mặt Mạng lưới phân phối mạnh
Tiếp cận các nhà cung cấp chính Sản phẩm bổ sung Chi tiêu R & D
Định hướng chiến lược rõ ràng Trình độ và kinh nghiệm quản lý Hiệu quả của phân phối bán hàng
Vị trí của các cơ sở Tỷ suất lợi nhuận Thiết kế sản phẩm
Chuỗi cung ứng hiệu quả Mức độ tích hợp sản phẩm Danh mục sáng chế mạnh
Dịch vụ khách hàng Đổi mới trong sản phẩm và dịch vụ Sự hài lòng của nhân viên
Năng lực sản xuất Doanh thu hàng tồn kho Mức độ tích hợp dọc
Tích hợp chuỗi cung ứng Chương trình khuyến mãi thành công Bằng sáng chế mới mỗi năm
Lòng trung thành của khách hàng Văn hóa đổi mới Lập kế hoạch và lập ngân sách hiệu quả
Thêm tính năng cho sản phẩm Giữ chân nhân viên Chương trình trách nhiệm xã hội hiệu quả
Giao hàng đúng hẹn Khả năng tiếp thị vượt trội Doanh thu trên mỗi sản phẩm mới
Uy tín thương hiệu Sản xuất hiệu quả Kênh phân phối đa dạng
Khả năng cạnh tranh về giá cả Doanh số trên mỗi nhân viên Doanh số trên mỗi cửa hàng
Sự hiện diện online mạnh mẽ Khả năng quảng cáo vượt trội Giới thiệu sản phẩm mới thành công
Sự hài lòng của khách hàng Hệ thống sản xuất tinh gọn Quyền lực hơn nhà phân phối
Cấu trúc chi phí thấp Đổi mới trên mỗi nhân viên Hỗ trợ công ty mẹ

Trọng số

Mỗi yếu tố thành công quan trọng nên được chỉ định trọng số từ 0,0 (mức độ quan trọng thấp) đến 1,0 (mức độ quan trọng cao). Con số này cho thấy tầm quan trọng của yếu tố thành công trong ngành. Nếu trọng số không được chỉ định, tất cả các yếu tố sẽ quan trọng như nhau, đó là một kịch bản không thể có trong thế giới thực.

Tổng của tất cả các trọng số phải bằng 1,0. Các yếu tố riêng biệt không nên được nhấn mạnh quá nhiều (gán trọng số từ 0,3 trở lên) bởi vì sự thành công trong một ngành hiếm khi được quyết định bởi một hoặc một vài yếu tố. Trong ví dụ trên, các yếu tố quan trọng nhất là 'sự hiện diện online mạnh mẽ' (0,15), 'thị phần' (0,14), 'uy tín thương hiệu' (0,13).

Xếp hạng

Xếp hạng trong mô hình hồ sơ cạnh tranh đề cập đến việc các công ty hoạt động tốt như thế nào trong từng lĩnh vực. Chúng nằm trong khoảng từ 4 đến 1, trong đó 4 có nghĩa là một điểm mạnh lớn, 3 – điểm mạnh nhỏ, 2 – điểm yếu nhỏ và 1 – điểm yếu lớn. Xếp hạng, cũng như trọng số, được chỉ định chủ quan cho từng công ty, nhưng quá trình có thể được thực hiện dễ dàng hơn thông qua benchmarking.

Benchmarking cho thấy các công ty đang hoạt động tốt như thế nào so với mức trung bình của nhau hoặc của ngành. Và các công ty có thể được chỉ định xếp hạng bằng nhau cho cùng một yếu tố. Ví dụ: nếu Công ty A, Công ty B và Công ty C, có thị phần tương ứng là 25%, 27% & 28%, tất cả họ sẽ nhận được xếp hạng 4 thay vì nhận xếp hạng 2, 3 và 4.

Điểm số và tổng điểm

Điểm số là kết quả của trọng số nhân với xếp hạng. Mỗi công ty nhận được một số điểm trên từng yếu tố. Tổng số điểm đơn giản là tổng của tất cả các điểm cá nhân của mỗi công ty. Công ty nhận được tổng điểm cao nhất là tương đối mạnh hơn so với các đối thủ cạnh tranh. Trong ví dụ trên, đơn vị hoạt động mạnh nhất trên thị trường là Công ty B (2,94 điểm).

Lợi ích của mô hình hồ sơ cạnh tranh

  • Các yếu tố tương tự được sử dụng để so sánh các công ty. Điều này làm cho sự so sánh chính xác hơn.
  • Phân tích hiển thị thông tin trên một ma trận, giúp dễ dàng so sánh trực quan các công ty.
  • Các kết quả của ma trận tạo điều kiện cho việc ra quyết định. Các công ty có thể dễ dàng quyết định những lĩnh vực nào họ nên củng cố, bảo vệ hoặc những chiến lược nào họ nên theo đuổi.

Sử dụng công cụ

Bước 1. Xác định các yếu tố thành công quan trọng

Để dễ dàng hơn, hãy sử dụng danh sách yếu tố thành công quan trọng đã nêu trên và bao gồm càng nhiều yếu tố càng tốt. Ngoài ra, các câu hỏi sau đây sẽ hữu ích trong việc xác định các yếu tố thành công quan trọng của ngành:

  • Tại sao người tiêu dùng thích Công ty A hơn Công ty B hoặc ngược lại?
  • Những nguồn lực, khả năng và năng lực mà các công ty sở hữu?
  • Những lợi thế cạnh tranh bền vững của các công ty có trong ngành là gì?
  • Tại sao một số công ty thành công và số khác thất bại trong ngành?

Bước 2. Gán trọng số và xếp hạng

Cách tốt nhất để xác định trọng số nào nên được chỉ định cho từng yếu tố là so sánh các công ty hoạt động tốt nhất và kém nhất trong ngành. Các công ty hoạt động tốt thường sẽ thực hiện các hoạt động có ý nghĩa cho sự thành công trong ngành. Họ sẽ đặt hầu hết các nguồn lực và năng lượng của mình vào các hoạt động đó nhiều hơn so với các tổ chức hoạt động kém. Trọng số cũng có thể được xác định khi thảo luận với các nhà quản lý cấp cao khác.

Xếp hạng nên được chỉ định bằng cách sử dụng benchmarking hoặc trong các cuộc thảo luận nhóm.

Bước 3. So sánh điểm số và đưa ra hành động

Bạn nên so sánh điểm số trên từng yếu tố để xác định điểm mạnh và điểm yếu tương đối của công ty.

Trong ví dụ trên, Công ty A có sức mạnh tương đối về 'mức độ tích hợp sản phẩm', 'phạm vi sản phẩm' và 'kênh phân phối đa dạng'. Do đó, Công ty A nên bảo vệ các yếu tố này trong khi cố gắng cải thiện điểm yếu của mình về 'doanh số trên mỗi nhân viên' và 'thị phần'. Công ty cũng nên cải thiện chiến lược của mình để trở nên thành công hơn trong ngành.

Ma trận hồ sơ cạnh tranh CPM

Ví dụ về mô hình hồ sơ cạnh tranh

Dưới đây là ví dụ ma trận hồ sơ cạnh tranh của hệ điều hành điện thoại thông minh. Các đối thủ cạnh tranh chính: Hệ điều hành Android OS của Google, hệ điều hành iOS của Apple và hệ điều hành Windows Phone của Microsoft sẽ được so sánh với nhau để tìm ra điểm mạnh và điểm yếu tương đối của họ.

Ma trận hồ sơ cạnh tranh
  Android OS iOS Windows Phone
Yếu tố thành công quan trọng Trọng số Xếp hạng Điểm Xếp hạng Điểm Xếp hạng Điểm
Thị phần 0.13 4 0.52 2 0.26 2 0.26
Số lượng ứng dụng trong cửa hàng 0.10 4 0.40 4 0.40 2 0.20
Tần suất cập nhật 0.06 3 0.18 4 0.24 2 0.12
Thiết kế 0.07 3 0.21 3 0.21 3 0.21
Uy tín thương hiệu sản phẩm 0.05 3 0.15 3 0.15 2 0.10
Kênh phân phối 0.11 4 0.44 2 0.22 3 0.33
Khả năng sử dụng 0.11 3 0.33 3 0.33 3 0.33
Tính năng tùy biến 0.04 4 0.16 2 0.08 2 0.08
Khả năng tiếp thị 0.04 2 0.08 4 0.16 2 0.08
Uy tín thương hiệu công ty 0.10 4 0.40 4 0.40 3 0.30
Tính mở 0.02 4 0.08 2 0.04 2 0.04
Tích hợp đám mây 0.12 4 0.48 2 0.24 2 0.24
Tỷ lệ sự cố hệ điều hành 0.08 1 0.08 4 0.32 3 0.24
Tổng điểm 1.00 3.51 3.05 2.53

Phân tích mô hình hồ sơ cạnh cho thấy Android là công ty mạnh nhất trong ngành với thế mạnh tương đối về thị phần, kênh phân phối, tính năng tùy chỉnh, tính mở và tích hợp đám mây. Mặt khác, iOS chiếm ưu thế trong tần suất cập nhật, khả năng tiếp thị và tỷ lệ sự cố hệ điều hành. Windows Phone là yếu nhất trong 3 hệ điều hành và không có bất kỳ điểm mạnh tương đối nào so với các đối thủ của nó. 

Ma trận hồ sơ cạnh tranh là một công cụ chiến lược hữu ích để các công ty phân tích tạo ra các chiến lược riêng theo điểm mạnh và điểm yếu của mình và cải thiện xếp hạng trong các lĩnh vực ngành công nghiệp quan trọng nhất.. Bạn đọc cũng có thể tìm hiểu thêm về các công cụ chiến lược khác:

Hãy để lại thông tin liên hệ để Babuki có thể gửi đến bạn các bài viết hay hoặc hỗ trợ tư vấn về chiến lược và quản trị.

Cũng đừng ngần ngại để lại bình luận dưới bài viết hoặc tham gia Group Iconsulting – Chiến lược & Khởi nghiệp để cùng trao đổi với chúng tôi và những độc giả quan tâm khác!

Đăng ký nhận bản tin


    Facebook Group

    iConsulting - Chiến lược & Khởi nghiệp

    Bài viết mới

    Growth Hacking (P2): Các chiến lược startup nên dùng

    Tháng Sáu 11, 2021 • Kathy Trần

    Mua nhượng quyền: 5 Ưu điểm và 5 Hạn chế

    Tháng Sáu 8, 2021 • Kathy Trần

    7 xu hướng công nghệ ngành FnB

    Tháng Sáu 2, 2021 • Võ Châu

    Các bài bài viết liên quan

    Báo chí Chiến lược Chiến lược kinh doanh F&B

    Doanh nghiệp ngành FnB và vấn đề sống sót qua COVID-19

    Khi COVID-19 chưa có dấu hiệu dừng lại, các chủ doanh nghiệp ngành FnB gặp muôn vàn khó khăn về tài chính, dòng tiền, nhân lực… Để sống sót được qua mùa dịch, các chủ nhà hàng, quán cafe cần có chiến lược ra sao?

    Tháng Tư 15, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    Thẻ điểm cân bằng – Công cụ đo lường hiệu quả

    Thẻ điểm cân bằng (Balanced Scorecard) là phương pháp quản lý hiện đại dựa trên mục tiêu, theo đó định hướng phát triển của doanh nghiệp được thể hiện bằng các chỉ tiêu, các mục tiêu được tổ chức đó xây dựng một cách hài hòa, cân đối dựa trên các ưu tiên quan trọng của tổ chức, doanh nghiệp.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chia sẻ tri thức Chiến lược kinh doanh

    4 nhóm việc làm trong Tương lai

    Chuyển đổi số và hội nhập toàn cầu đang là xu thế hiện nay, và sẽ đem đến cơ hội nghề nghiệp rất đa dạng. Vậy xu hướng việc làm trong tương lai sẽ là gì?

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    Covid-19 và sự kết thúc của chiến lược tĩnh

    Đại dịch Covid-19 đã tiết lộ những thiếu sót của chiến lược chu kỳ cố định và mang đến một thời điểm duy nhất cho các công ty để có một cách tiếp cận linh hoạt hơn.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    Tại sao lại cần chiến lược kinh doanh?

    Không ít trường hợp các doanh nghiệp hoạt động kém hiệu quả và thậm chí thất bại khi thiếu một chiến lược kinh doanh. Hiện trạng này dấy lên một câu hỏi lớn: “Tại sao lại cần chiến lược kinh doanh đến thế?”. Trước khi trả lời câu hỏi trên, doanh chủ cần hiểu được thế nào chiến lược kinh doanh.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    Hoạch định chiến lược kinh doanh: 4 bước phân tích

    Hoạch định chiến lược kinh doanh có thể được ví như việc vẽ bản đồ, nhằm xác định đường đi của doanh nghiệp hướng về tương lai. Để có một chiến lược kinh doanh tốt, cần phân tích môi trường bên ngoài lẫn bên trong doanh nghiệp, nhằm xác định được xu hướng chuyển đổi của các yếu tố này, từ đó, nhận biết được tương lai của doanh nghiệp rõ ràng hơn. 

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    Chiến lược Đại dương xanh: định nghĩa và một số công cụ

    Chiến lược đại dương xanh là việc theo đuổi đồng thời sự khác biệt và chi phí thấp để mở ra một không gian thị trường mới và tạo ra nhu cầu mới.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    Chiến lược Đại dương xanh – Một số ví dụ

    Chiến lược Đại dương xanh đang trở thành xu hướng. Và có rất nhiều công ty đã thành công mở ra đại dương xanh cho mình.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    Benchmarking – Phân tích so sánh với thị trường

    So sánh với thị trường (benchmarking) là một công cụ chiến lược được sử dụng để so sánh hiệu suất của các quy trình và sản phẩm kinh doanh với hiệu suất tốt nhất của các công ty khác trong và ngoài ngành.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC
    Chiến lược kinh doanh

    5 áp lực cạnh tranh của Porter (Porter’s Five Forces)

    Mô hình 5 áp lực cạnh tranh của Porter (cùng với Phân tích chuỗi giá trị, Ma trận BCG và Mô hình VRIO) là một công cụ phân tích sử dụng 5 áp lực cạnh tranh để xác định mức độ cạnh tranh trong một ngành và mức độ lợi nhuận của nó.

    Tháng Tư 13, 2021 • Babuki JSC