Đăng bởi Babuki JSC vào 15/04/2021

Thị trường thuốc kê đơn (Ethical drugs), hay còn là prescription drugs là thị trường thuốc bán theo đơn bác sĩ, kênh phân phối đại diện là kênh bệnh viện. Tuy nhiên khái niệm phân biệt giữa thuốc kê đơn và không kê đơn còn mập mờ.

Theo một số nhà thuốc, chỉ có các loại thuốc gây ra sự phụ thuộc, chẳng hạn như các thuốc benzodiazepin, thường xuyên bị từ chối. Thuốc kháng sinh là loại thuốc phổ biến nhất mà không cần kê đơn. Vì vậy, một số người hiểu thuốc kê đơn (ETC) là thị trường thuốc phân phối qua kênh bênh viện, còn OTC là thị trường thuốc phân phối qua các hiệu thuốc.

Quy mô và xu hướng thị trường thuốc kê đơn

Trong năm 2018, thị trường thuốc kê đơn đạt 4.4 tỉ USD. Trong thời gian 5 năm, CAGR thị trường dự kiến là 13,2% đối với đồng nội tệ và 11,7% đối với đô la mỹ. Dự kiến đến cuối 2020, quy mô của thị trường sẽ là 5.4 tỷ đô.

Xu hướng nhân khẩu học và môi trường sẽ là một trong những động lực chính của thị trường thuốc theo toa tại Việt Nam. Các vấn đề về hô hấp đang gia tăng, bao gồm hen suyễn và bệnh phổi mãn tính. Do đó, các nhà sản xuất thuốc trong danh mục trị liệu hô hấp sẽ có chỗ để mở rộng đáng kể trong những năm tới.

thị trường etc

Tương tự, đối với các tiểu đường, và đặc biệt là các bệnh ung thư. Tỉ lệ mắc bệnh ung thư đang gia tăng ở mức độ chóng mặt. Việt Nam báo cáo khoảng 110.000 ca ung thư mới hàng năm, với 73% bệnh nhân tử vong vì căn bệnh này – một trong những bệnh nhân cao nhất tỷ giá trên thế giới. Tỷ lệ tử vong trung bình ở các nước đang phát triển là 68% trong khi đó đối với các nước phát triển là 49%.

Chính vì vậy, thị trường thuốc kê đơn Việt Nam, đặc biệt là thị đang được các tổ chức nước ngoài đánh giá cao, và không tránh khỏi con mắt của các quỹ đầu tư khi hầu hết các doanh nghiệp dược ăn nên làm ra đều đã kín “room” ngoại (tỷ lệ sở hữu tối đa dành cho nhà đầu tư nước ngoài). Nhiều lời hứa hẹn nới room, việc mở rộng công suất, cùng những cái bắt tay với doanh nghiệp nước ngoài trong công tác sản xuất kinh doanh, nghiên cứu sản phẩm mới…

Thế nhưng, có một nghịch lý vẫn tồn tại bấy lâu nay trong hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp dược. Trên thị trường dược Việt Nam, kênh phân phối chính là hệ thống các bệnh viện dưới hình thức thuốc kê đơn (ETC) chiếm khoảng 70%, còn lại được bán lẻ ở hệ thống quầy thuốc (thuốc không kê đơn – OTC). Thế nhưng, quan sát cơ cấu doanh thu các doanh nghiệp dược nội địa, điều thấy rõ nhất là tỷ trọng doanh thu thuốc kê đơn đang có xu hướng ngày càng giảm, đóng góp rất ít vào kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp.

Ví dụ với ông lớn Dược Hậu Giang, doanh thu thuốc kê đơn năm 2015 chỉ ở vào khoảng 9% (trong khi mục tiêu đề ra cũng chỉ 10%). Với Traphaco, tỷ lệ này năm 2015 ở vào khoảng 19%, giảm sâu so với mức 27,7% năm 2014. Ở Domesco, tỷ lệ này năm 2015 là 29%, giảm 2 điểm % so với năm 2014. Với Imexpharm, tỷ trọng doanh thu thuốc kê đơn lao dốc trong 4 năm trở lại đây, từ mức 57% năm 2012 xuống còn 13% năm 2015.

Cuộc chiến về giá trong thị trường thuốc kê đơn

Các doanh nghiệp nội khác khi tham gia đấu thầu thuốc ở các bệnh viện đang phải cạnh tranh kịch liệt về giá. Về thị trường thuốc kê đơn (ETC), các doanh nghiệp nội đang chơi chung một sân, hoàn toàn tách biệt với các doanh nghiệp ngoại

Trên thực tế, miếng bánh ngon nhất của thị trường thuốc kê đơn hiện đang nằm trong tay các doanh nghiệp nước ngoài. Điều này không hẳn do các chính sách, mà do các hãng nước ngoài sở hữu sản phẩm do chính họ phát minh, đang được bảo hộ trí tuệ nên mang tính độc quyền và giá cả khá cao. Về vấn đề này, doanh nghiệp nội gần như đương nhiên chịu thua khi khả năng nghiên cứu, phát minh có hạn.

Ngay cả thuốc generic (thuốc gốc), dù hết hạn bảo hộ, các hãng dược nước ngoài cũng có lợi thế hơn khi một số sản phẩm của họ được ưa chuộng hơn các sản phẩm tương đương của các hãng thuốc nội địa.

Để các doanh nghiệp Việt đủ lớn để đấu thầu cạnh tranh sòng phẳng, chia miếng bánh thị trường thuốc kê đơn với các doanh nghiệp nước ngoài, các doanh nghiệp còn cần phải cố gắng rất nhiều

Chính vì những lý do nói trên, mặc dù doanh thu thị trường dược chủ yếu đến từ thị trường thuốc kê đơn thì mảng này vẫn là điểm yếu của các doanh nghiệp nội địa.

Ở miếng bánh nhỏ còn lại của thị trường thuốc kê đơn dành cho các doanh nghiệp Việt Nam, cạnh tranh về giá cũng cực kỳ khốc liệt. Các doanh nghiệp dược nội hiện tại tham gia đấu thầu hầu như giống nhau, giá cả là điều kiện quan trọng và tiên quyết.

Đối với Traphaco, Công ty này cũng nhận định khó có thể cạnh tranh về giá trong quá trình đấu thầu thuốc vào các cơ sở điều trị.

Nghịch lý giữa doanh nghiệp nội và ngoại

Là một miếng bánh ngon, đang được nhà đầu tư nước ngoài dòm ngó, thị trường dược hẳn không tránh nổi cạnh tranh dù là kênh thuốc kê đơn. Thế nhưng, nhìn vào mức độ thu hẹp kênh bán hàng thuốc kê đơn, có thể thấy rằng các doanh nghiệp nội dường như không mặn mà với thị trường này.

Với Traphaco, Domesco hay Dược Hậu Giang, giải pháp đối với tình trạng kênh thuốc kê đơn (ETC) ngày càng bị thu hẹp là dùng doanh thu từ OTC để bù vào chứ không phải là đầu tư mở rộng kênh ETC. Hiện nay, việc đấu thầu đưa thuốc vào bệnh viện đều do các doanh nghiệp trực tiếp tham gia. Và quá trình đó thực sự gian nan. Do ảnh hưởng Thông tư liên tịch số 01/2012/TTLT-BTC-BYT nên giá trúng thầu ngày càng tiệm cận chi phí sản xuất, biên lợi nhuận ngày càng thu hẹp.

Doanh thu thấp, lợi nhuận mỏng, các doanh nghiệp dược không có lý do để “lao tâm khổ tứ” với thị trường thuốc kê đơn, với việc đấu thầu thuốc.

Trong khi đó, với thói quen tiêu dùng của người Việt, với việc ngại khám và chữa các bệnh thông thường tại các cơ sở y tế, tiềm năng của kênh bán hàng OTC rõ ràng hơn hẳn. Các loại thuốc thông thường như giảm đau, hạ sốt, thực phẩm chức năng… hiện đang là sản phẩm chủ lực của các doanh nghiệp lớn trong nước. Chi phí marketing, quảng cáo của các doanh nghiệp dược cho mảng sản phẩm này vì vậy cũng đang được tăng mạnh theo thời gian.

Xem thêm các bài viết về phân tích thị trường Việt Nam:

Hãy để lại thông tin liên hệ để Babuki có thể gửi đến bạn các bài viết hay hoặc hỗ trợ tư vấn về chiến lược và quản trị.

Đăng ký nhận bản tin


    Các bài bài viết liên quan

    Xem thêm
    Tin tức Phân tích Thị trường

    Đằng sau việc các ngân hàng buông mảng tài chính tiêu dùng

    Ngày 25-8-2021, Ngân hàng SHB đã công bố việc chuyện nhượng 100% vốn tại SHB Finance, một công ty tài chính tiêu dùng, cho Ngân…

    06/09/2021 • Babuki JSC
    Tin tức Chuyển đổi số Phân tích Thị trường

    Đưa bảo hiểm lên chợ online, vẫn là thử nghiệm

    Bán bảo hiểm qua các nền tảng phi truyền thống như các trang thương mại điện tử đang từng bước được “nâng cấp”, nhưng để định hình rõ nét xu hướng và đóng góp ngày một lớn như các kênh phân phối truyền thống là đại lý hay ngân hàng thì cần nhiều hơn thời gian và công sức…

    30/08/2021 • Babuki JSC
    Tin tức Phân tích Thị trường

    Ngân hàng ‘trúng đậm’ từ dịch vụ bảo hiểm: Vẫn cần thận trọng!

    Bancassurance (phân phối bảo hiểm qua ngân hàng) là cụm từ không còn mới trong khoảng 5 năm trở lại đây khi các ngân hàng “bắt tay” cùng công ty bảo hiểm để bán các sản phẩm bảo hiểm và thực hiện một số dịch vụ khác như thu phí bảo hiểm cho mạng lưới khách hàng của ngân hàng.

    30/08/2021 • Babuki JSC
    Tin tức Phân tích Thị trường

    Bảo hiểm nhân thọ FWD Việt Nam: 5 năm hoạt động doanh thu tăng mạnh, tăng vốn điều lệ khủng nhưng lỗ lũy kế hơn 4.300 tỷ đồng

    Sau 5 năm bước chân vào Việt Nam, Công ty TNHH Bảo hiểm Nhân thọ FWD Việt Nam đã lỗ luỹ kế lên đến hơn 4.300 tỷ đồng trong khi doanh thu tăng mạnh từ 159 tỷ đồng (năm 2016) lên 2.692 tỷ đồng (năm 2020). Ngoài ra, công ty này còn tăng vốn điều lệ khủng và liên tục thu mua các công ty bảo hiểm khác.

    30/08/2021 • Babuki JSC
    Tin tức Dược phẩm / Y tế

    Giải mã nghịch lý tăng trưởng của cổ phiếu ngành y tế năm 2021

    Y tế toàn cầu có thể tăng trưởng vượt trội trong dịch bệnh, vì sao ngành y tế Việt Nam có dấu hiệu suy giảm trong hoạt động đầu tư và có mức tăng giá cổ phiếu thấp?

    28/08/2021 • Kathy Trần
    Tin tức Covid-19 Dược phẩm / Y tế

    Vaccine Covid-19, Cú xoay chuyển ngoạn mục của các hãng dược phẩm: Moderna, Pfizer, AstraZeneca trong số những cái tên nổi bật

    Vaccine Covid-19 đang là loại dược phẩm nóng bỏng nhất hiện nay khi được nhiều nước săn lùng, tích trữ. Như một hệ quả tất yếu, hàng loạt những hãng dược đang thu lợi hàng tỷ USD từ bán vaccine, điều hiếm khi xảy ra trước đây bởi sản phẩm này vốn không phải loại thuốc quá cần thiết với người bệnh trước khi đại dịch bùng phát.

    28/08/2021 • Babuki JSC
    Bán lẻ / Ecommerce Phân tích Thị trường

    Shopee sẽ vượt Alibaba trong kinh doanh thương mại điện tử quốc tế vào năm 2022?

    Công ty mẹ của Shopee, Sea Ltd, đã công bố doanh thu tăng hơn 160% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong khi đó, đối thủ chính của họ, Alibaba, báo cáo mức tăng trưởng mạnh mẽ nhưng nhỏ hơn đáng kể: 54%.

    24/08/2021 • Kathy Trần
    Tin tức Dược phẩm / Y tế

    Giải mã sự thành công của Durex, thương hiệu bao cao su hơn 100 tuổi

    Những chiến dịch marketing độc đáo nhằm hướng tới giới trẻ khiến Durex ngày càng nổi tiếng hơn.

    23/08/2021 • Babuki JSC
    Tin tức Phân tích Thị trường

    Đảo chiều trong cuộc đua bán bảo hiểm nhân thọ

    Bảo Việt Nhân Thọ, Prudential mất ngôi đầu về phí bán bảo hiểm mới vào tay Manulife, đơn vị gần đây rất tích cực đầu…

    22/08/2021 • Babuki JSC
    Tin tức Phân tích Thị trường

    Bức tranh triển vọng ngành bảo hiểm năm 2021 với nhiều điểm sáng

    Thị trường bảo hiểm Việt Nam được đánh giá là tiềm năng với tỷ lệ thâm nhập và phí bảo hiểm bình quân ở mức thấp, số người tham gia bảo hiểm nhân thọ chỉ khoảng 8,5%.

    22/08/2021 • Babuki JSC
    int(8)